Skip to content
On True Religion

CAPUT XXXIV · 34 of 55

Conficta phantasmata quomodo judicentur.

Latin — Patrologia Latina, ed. Migne; Open Greek and Latin transcription

C3. Quare ista perversitas corrigenda est, quia nisi fecerit quod sursum est dcorsum, et quod deorsum est sursum, regno coelorum aptus non crit. Non ergo sumina quaeramus in infimis, nec ipsis infimis inhæreamus I. Judicemus ea, ne cum ipsis judicemur; id est, tantum eis trilmamus , quantum species meretur extrema, lie cum in novissimis prima quærimus, a pri. mis inter novissima numeremur. Quod nihil ipsis novissimis obest, sed nobis plurimum. Nee idco divinae providentiæ administratio minus dccora fit; quia et injusti juste, et fcdi pulchre ordinantur. Et si propterea nos fallit rerum visibilium pulchritudo, quia unitate continetur, et non implet unitatem ; intelligamus, si possumus, non ex eo quod cst nos falli, sed es eo quod non est. Omne quippe corpus verum corpus est, sed falsa unitas. Non enim summe unum est, aut in tantum id imitatur ut impleat : et tamen nec corpus ipsum esset, nisi utcumque unum esset. Porro utcumque unum esse non posset, nisi ab eo quod summe unum est, id haberct.

64. O animae pervicaces (a), date mihi qui videat sine ulla imaginatione visorum carnalium. Date mihi qui vidcat omnis unius principium non esse,nisi unum solum a quo sit omne unum, sive illud impleat, sive non impleat. Qui videat date, non qui litiget, non qui videri velit se videre quod non videt. Date qui resistat sensibus carnis, et plagis quibus per illos in anima vapulavit : qui resistat consuetudini hominum, resistat laudibus hominum , qui compungatur in cubili suo, qui resculpat suum spiritum, qui non foris diligat vanitatcs, et quærat mendacia (Psal. IV, 3, 4) ; qui jam sibi noverit dicere: Si una Roma est, quam circa Tiberim nescio quis Romulus dicitur condidisse, falsa est ista quam cogitans fingo : non enim est ipsa, nec ibi sum animo 2; nam quid ibi agatur modo, utique scirem. Si unus cst sol, falsus cst iste qucm cogitans fingo : nam ille curricula sua certis locis ct temporibus pcragit; istum ego ubi volo, et quando volo constituo. Si unus cst ille amicus meus, falsus est iste quem cogitans fingo : nam ille ubi sit nescio ; iste ibi fingitur, ubi volo. Ego ipse certe unus sum, et hoc loco esse sentio corpus meum; ct tamen figmento cogitationis pergo quo libet, loquor cum quo libet. Falsa sunt bxc; nec quisquam intelligit falsa. Non ergo intelligo, cum ista contemplor, et istis credo; quia vei MSS. dt!(.decnu, invideamus... I Bad. Lov. et Ara., nec ibi sum modo. Sed præferenda visa est Icctio Er. et Mss. decem, .... nec ibi swn amxno. (a) Manichæi phantasmatibus adalCU, uo. . et lib. O. c. 4. rum esse oportet quod intellectu contemplor : numquid forte suut ista quoe phantasmata dici solent ? Unde ergo impleta est anima mea illusionibus ? Ubi est verum, quod mente conspicilur? Ita cogitanti jam dici potest: Illa lux vera est qua haec non esse vera cognoscis. Per hanc illud unum vides, quo judicas unum esse quidquid aliud vides, nee tamen hoc esse quod illud est, quidquid mutabile vides.